Қазақстан
Қызметтік мақсатта жеке автокөлікті пайдалану шығындарын өтеу
2026 жылы Қазақстанда жұмыскердің жеке көлігін қызметтік мақсатта пайдаланғаны үшін барлығына ортақ теңге/км мөлшерлемесі белгіленбеген. Еңбек кодексінің 129-бабына сәйкес, көлік жұмыс берушінің мүддесіне және оның келісімімен пайдаланылса, көлікті пайдалану, тозу және пайдалану шығындары үшін өтемақы тараптардың келісімі бойынша төленеді.
Өтемақы сомасын қалай келісуге болады?
Жұмыс сапарларын бастамас бұрын жұмыс берушімен төлем тәртібін жазбаша бекітіп алған дұрыс. Келісімде мына мәселелерді нақтылаңыз:
- Қай көлік және қандай қызметтік сапарлар қамтылады?
- Өтемақы жүрілген километрге, айлық сомаға немесе расталған шығындарға қарай қалай есептеледі?
- Жанармай, көліктің тозуы, техникалық қызмет көрсету және тұрақ ақысының қайсысы келісілген сомаға кіреді?
- Есепті кімге, қашан және қандай құжаттармен тапсыру керек?
Ұйым белгілеген километрлік мөлшерлемені мемлекеттік тариф деп қабылдамаңыз. Жанармай келісілген сомаға кірсе, оны екінші рет өтеу мәселесін де алдын ала нақтылаңыз.
Шартты мысал: тараптар қызметтік жол үшін 60 ₸/км деп келіссе, расталған 500 км үшін есеп 500 × 60 = 30 000 ₸ болады. Бұл тек есептеу үлгісі; 60 ₸ мемлекеттік мөлшерлеме де, салықтан босату шегі де емес.
Өтемақы мен салық есебі — екі бөлек мәселе
Еңбек кодексі бойынша өтемақы төлеу міндеті төлемнің автоматты түрде салықтан босатылатынын білдірмейді. 2026 жылғы Салық кодексінің 366-бабы жол жүру сипаты бар жұмысқа байланысты кейбір өтемақылар мен құжатпен расталған іссапар шығындарына жеке талаптар қояды.
Жеке көлікті пайдалану өтемақысын, іссапар шығындарын және көлікті жалға беру ақысын бір төлем ретінде қарастырмаңыз. Қолданылатын салық тәртібін төлемнің негізіне, жұмыс сипатына және құжаттарға қарай бухгалтериямен нақтылаңыз. Жұмыскерге төленетін сома мен жұмыс берушінің салық есебінде шегерімге жатқызатын шығысы да бір ұғым емес.
Жүрілген қашықтықты қалай есепке алған дұрыс?
Сапарлар журналы қызметтік жүрісті жеке сапарлардан бөліп, өтемақы есебін түсіндіруге көмектеседі. Әр сапарға мыналарды жазып отырыңыз:
- күні, шыққан және барған жері;
- қызметтік мақсаты, қажет болса клиент немесе тапсырма;
- жүрілген қашықтық және қолжетімді болса одометр көрсеткіштері;
- пайдаланылған көлік және өтемақыға енгізілген сома.
Қажет болғанда жанармай чектерін, тұрақ түбіртектерін, келісімді және жұмыс беруші сұрайтын өзге құжаттарды бірге сақтаңыз. Бұл тізім барлық жағдайға ортақ міндетті нысан емес: нақты құжаттар төлем түріне және ұйымдағы есеп тәртібіне байланысты.
Үйден тұрақты жұмыс орнына күнделікті қатынауды қызметтік тапсырмамен жасалған сапарлардан бөлек белгілеңіз. Оның өтелуін қызметтік километрлермен автоматты түрде бірдей есептемей, жұмыс берушімен келісіңіз.
Motolog арқылы сапар есебін жүргізу
Motolog жүрілген қашықтықты тіркеуге, қызметтік және жеке сапарларды ажыратуға әрі есеп дайындауға көмектеседі. Қолдау көрсетілетін елдер үшін ресми мөлшерлемелер автоматты түрде беріледі; өз мөлшерлемеңізді де енгізуге болады. Қазақстанда километр бойынша есеп қолдансаңыз, жұмыс берушімен келісілген мөлшерлемені енгізіңіз. Қолданбадағы есеп келісім мен шығынды растайтын құжаттардың орнына жүрмейді.
Motolog арқылы жүрісті есепке алуды бастаңыз немесе жоспарлар мен бағаларды салыстырыңыз.